እይታ | Perception

                                                       

                       መቅናት እና ማስቀናት

      ‘’ የቀናም ያስቀናም ሁሉም ቤት ያፈርሳል ። ‘’ አለ ዘፋኙ ። ምክንያቱም መቅናትም ማስቀናትም የትዳር ማነቆዎች ናቸው ። ትዳርን የማፍረስ አቅም አላቸው ። መቅናት እኔ ብቻ ልወደድ ባይነት ስለሆነ ፣ በፍቅር ውስጥ መጋራትን እንጅ ማጋራትን አይፈቅድም ። ቅናት ከመስጠት ይልቅ መቀበል ላይ ትኩረት ያደርጋል ። ዞሮ ዞሮ ቅናት የፍቅር ተቃራኒ ነው ። ምክንያቱም ፍቅር ከመቀበል ይልቅ ለመስጠት ከፍ ያለ ቦታ መስጠት ነው ። መስጠት ባነሰበት ሁሉ ፍቅር ያንሳል ። በመቀበል ብቻ ደግሞ ፍቅርን ማጎልበት አይቻልም ። መስጠትም መሰጠትም ባለበት ግን ፍቅር ያድጋል ይበዛል ። ያኔ መቅናትም ማስቀናትም አቅም ያጣሉ ። ለመስጠት ዝግጁ የሆነ ልብ ለቅናት ቦታ የለውም ።

   ቀናተኛ ሰው ለሰው ሲሰጥ ከእርሱ ላይ የተወሰደበት ይመስለዋል ። ካገኘው ይልቅ ያጣው ይታየዋል ። ከተሰጠው ይልቅ የተነፈገው ይጎላበታል ። ከፍቅር ይልቅ ለጥላቻ ምክንያት ይፈልጋል ። ቅናት ልብን ስለሚሰውር ፣ በቀናተኛ ሰው ዘንድ ከእርሱ ውጪ ሌላ ሰው ልክ ሆኖ አያውቅም ። ለእርሱ ልኩ ስህተት ፣ ስህተቱ ደግሞ ልክ ይሆናል ። ይህ ብቻ አይደለም ስህተትን ማጉላት ፣ ልክ የሆነውን ስራ ማኮሰስ ይችላል ። ለራስ መኖር እንጅ ለሌላው መኖር በቀናተኛ ሰው ዘንድ አይታሰብም ። ለሰዎች ሲኖር የማይደሰት ፣ ሰዎች ሲኖሩለት ብቻ የሚደሰት ራስ ወዳድ ፍጥረት ነው ። መኖር ሳይሆን ምን ጊዜም ማኖር ነው የሚፈልገው ። ከራሱ ውጪ ማየት የማይችል እውር ነው ። ቀናተኛ ሰው የራስ መንገድ እንጅ የጋራ መንገድ አይመቸውም ።

የራስ መንገድ አስፈላጊ ቢሆንም ፣ ለጋራ መንገድ ግን ክፍት መሆን አለበት ። የጋራ መንገድን ማስተናገድ የማይችል የራስ መንገድ ግትር ነው የሚያደርገው ። ይህ ደግሞ ከስምምነት ይልቅ ለግጭት ይዳርጋል ። በቀላሉ የሚፈታ ሳይሆን የማይፈታ ግጭት ነው የሚፈጥረው ።

   መቅናት መቃጠልም ማቃጠልም ነው ። መጀመሪያ በሰው ድርጊት መቃጠል ነው ። ሲቀጥል ነገር ማቀጣጠል ነው ። ሲለጥቅ በራስ ድርጊት ሌላውን ማቃጠል ነው ። በቅናት ቤቱን ያፈረሰ እንጅ የገነባ የለም ። ግንኙነቱን የተወ እንጅ በግንኙነቱ ፍሬ ያፈራ የለም ። ያፈረ እንጅ የኮራ ሊኖር አይችልም ። በጥርጣሬ እየተወጉ ሰላምን ማፍረስ እንጅ መገንባት በቅናት ፈጽሞ አይቻልም ። ‘’ ተጠራጥሮ ትዳር ኑሮ መች ያሞቃል ፣ የቀናም ያስቀናም ሁሉም ቤት ያፈርሳል ። ‘’ እንዲል ዘፋኙ ። ቅናት እና ጥርጣሬ የአንድ ሳንቲም ሁለት ገጽታ ናቸው ። ቅናት ባለበት ጥርጣሬ ሊኖር ግድ ነው ። ጥርጣሬ ባለበት ቅናት ሊጠፋ አይችልም ። ሁለቱ ተባብረው ነው ሰውን አንድደው አመድ የሚያደርጉት ። ቅናት እና ጥርጣሬ!

   መቅናት ብቻ አይደለም ማስቀናትም በሽታ ነው ። ለማቃናት ሳይሆን ለማስቀናት የሚለፉ ሰዎች አሉ ። ማስቀናት የሚወዱ ሰዎች ፣ በማስደሰት ሳይሆን በማናደድ የሚያምኑ ናቸው ። በሰው ንዴት የሚደሰቱ ሲበዛ ራስ ወዳድ ናቸው ። ዉድ መሆናቸውን ለማሳየት ፣ ርካሽ መንገድ የሚጠቀሙ ብኩኖች ናቸው ። በማስቀናት ፍቅርን ለማጎልበት የሚጥሩ ጅሎች ናቸው ። ፍቅር በቅናት ይላላል እንጅ አይጠነክርም ። ቅናት በፍቅር ውስጥ የእርጎ ዝንብ ነው ። ልብን የሚበክል ባክቴሪያ ነው ።

ቅናትን በማስቀናት ጎትቶ ማምጣት ፣ ንጹህ ልብን መበከል ነው ። የተበከለ ልብ ደግሞ ከፍቅር ይልቅ ለጥላቻ ምቹ ነው ። የቅናትም የማስቀናትም መጨረሻ ጥላቻ ነው ። ሁለቱም የልብ በካይ ጋስ ( Carbon di oxide ) ናቸው ። ስለዚህ ለማቃናት እንጅ ለማስቀናት አንኑር ።

   በአርአያ ( Role model ) መቅናት ክፋት የለውም ። ይህ ቅናት በጎ ነው ። በሰው ልብ ውስጥ ክፋትን ሳይሆን ፣ ለስራ መነሳሳትን ( Motivation ) ነው የሚፈጥረው ። መጥፎው ቅናት ግን ለስራ ሳይሆን ለነገር ነው ሚያነሳሳው ። እኔ እንደሱ በሆንኩ ማለት እና እኔ ተከብሬ እርሱ በተዋረደ ማለት ይለያያል ። በጎ ቅናት ራስን ለማክበር መመኘት ነው ። መጥፎ ቅናት ደግሞ ሌላውን ለማዋረድ መጣር ነው ። በጎ ቅናት ከሰው እኩል ለመሆን መጣር ነው ። መጥፎ ቅናት ግን ከሰው ሁሉ በልጦ ለመገኘት መታገል ነው ። በሰው ጉብዝና በበጎ የቀና ሰው ፣ እንደሰውየው ጎበዝ ይሆናል ። በክፋት የቀና ሰው ግን ጎበዝ ሳይሆን ግብዝ ነው የሚሆነው ። በነገራችን ላይ በቅናት የሰውን ነገር የራስ ማድረግ አይቻልም ። ነገር ግን በበጎ ቅናት ካደረብን ፣ ቅናቱ በፈጠረው መነሳሳት ፣ ትጉ በመሆን የሰውን ሳይሆን ፣ የራስን ህልም ልክ እንደሌላው እውን ማድረግ ይቻላል ። በክፋት ግን የሰውን ነገር የራስ ለማድረግ ከጣርን ያለንን እናጣለን ።

 እንደ አልበርት አንስታይን የፊዚክስ ሊቅ ብሆን ብሎ መቅናት ችግር የለውም ። እንደ አልበርት አንስታይን ለምን እኔም እኩል ችሎታ አልተሰጠኝም ብሎ መቅናት ግን ትርፉ በሽታ ነው ። ምክንያቱም ህይወት አንተ ራስህን በትጋት ስታገኝ እንጅ የምታከብርህ ፣ በቅናት ስትንጨረጨር ዞር ብላ አታይህም ።

የስኬት ምስጥሩ ሰውን ማየት ሳይሆን ፣ በሰው ውስጥ ራስን ማየት ነው ። እዚች ምድር ላይ ሰውን በማየት ብቻ የከበረ የለም ። በጎ ቅናት በሰው ውስጥ ራስን ማየት ነው ። መጥፎ ቅናት ግን ከሰው ጋር ራስን ማነጻጸር ነው ። ከሰው መማር እንጅ በሰው መማረር አያዋጣም ። መማር ወይ ከሰው እኩል አልያም ከፍ ያደርገናል ። መማረር ግን በምንም ሂሳብ ከሰው እኩል አይደርገንም ። በጎ ቅናት መማር ነው ። መጥፎ ቅናት መማረር ነው ። ስለዚህ በበጎ እንቅና ፣ በክፋት ከመቅናት ግን እንጠንቀቅ ።

   ‘’ መቅናትም ማስቀናትም በሽታ ነው ፣ በበጎ መቅናት ግን መልካም እይታ ነው ። ‘’